عصب کشی دندان در بارداری یکی از نگرانیهای رایج بین خانمهای باردار است، چون درد دندان میتواند در این دوران طاقتفرسا باشد و تصمیمگیری برای درمان را سخت کند. بسیاری از مادران میترسند درمان دندانپزشکی به جنین آسیب بزند، در حالیکه با رعایت نکات ایمنی و انتخاب زمان مناسب، عصبکشی هیچ خطری ندارد.
در واقع، درمان نکردن دندان عفونی میتواند خطر بیشتری برای مادر و جنین داشته باشد. در این مقاله، تمام نکاتی را که باید درباره عصبکشی در دوران بارداری بدانید، بر اساس نظر متخصصان توضیح دادهایم تا با خیال راحت تصمیم بگیرید.
آیا عصب کشی دندان در دوران بارداری مجاز است؟
بله، انجام عصب کشی در دوران بارداری در صورت وجود درد یا عفونت شدید، مجاز و حتی ضروری است. عفونت دندانی اگر درمان نشود میتواند وارد جریان خون شود و باعث التهاب در بدن مادر شود که برای جنین خطرناک است. بنابراین در شرایطی که پوسیدگی دندان یا التهاب ریشه به مرحله حاد برسد، تعویق درمان میتواند آسیبزنندهتر از خود درمان باشد.
دندانپزشک معمولاً قبل از شروع درمان، وضعیت عمومی مادر و سهماهه بارداری را بررسی میکند. در صورت نیاز به عکسبرداری، از تجهیزات مخصوص با پوشش سربی برای محافظت از جنین استفاده میشود تا هیچ خطری وجود نداشته باشد.
بهترین زمان برای عصب کشی دندان در بارداری چه زمانی است؟
سهماههی دوم بارداری ایمنترین زمان برای انجام عصبکشی محسوب میشود. در این دوره، اندامهای حیاتی جنین شکل گرفتهاند و مادر نیز هنوز احساس سنگینی و خستگی شدید ندارد.
- سهماهه اول: بهتر است از درمانهای غیرضروری اجتناب شود، زیرا جنین در حال تشکیل است.
- سهماهه دوم: بهترین زمان برای درمانهای دندانی از جمله عصبکشی.
- سهماهه سوم: در این زمان ممکن است نشستن طولانی روی صندلی دندانپزشکی برای مادر ناراحتکننده باشد، اما در صورت اضطرار، با رعایت وضعیت مناسب بدن، درمان قابل انجام است.
چه زمانی در بارداری عصبکشی خطرناک است؟
در سهماهه اول بارداری، انجام عصبکشی دندان توصیه نمیشود، چون در این زمان جنین در حال شکلگیری است و هرگونه دارو یا استرس میتواند برای او ریسک ایجاد کند. در این دوره، بدن مادر نیز نسبت به تغییرات حساستر است و حتی بیحسی یا نشستن طولانی روی یونیت دندانپزشکی ممکن است برایش آزاردهنده باشد.
به همین دلیل، اگر عفونت یا درد حاد وجود نداشته باشد، بهتر است درمان تا سهماهه دوم به تعویق بیفتد که ایمنترین زمان برای اقدامات دندانپزشکی است. البته در مواردی که دندان عفونی شده یا درد غیرقابلتحمل است، تعلل جایز نیست و باید درمان انجام شود، چون عفونت درماننشده میتواند خطر بیشتری برای مادر و جنین داشته باشد.
آیا بیحسی در عصب کشی بارداری خطرناک است؟
استفاده از بیحسی موضعی با لیدوکائین در بارداری بیخطر محسوب میشود، بهشرطی که مقدار آن کنترلشده و زیر نظر دندانپزشک باشد. این دارو در لیست مجاز سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) برای زنان باردار قرار دارد و عبور ناچیزی از جفت دارد که برای جنین مضر نیست.
آنچه اهمیت دارد، اجتناب از اضطراب و استرس شدید در هنگام درمان است؛ زیرا اضطراب میتواند فشار خون را بالا ببرد. دندانپزشک معمولاً با انتخاب دوز مناسب بیحسی و کنترل دقیق روند درمان، شرایطی آرام و ایمن برای مادر ایجاد میکند.
مراقبتهای قبل و بعد از عصبکشی در دوران بارداری
در ادامه، مراقبتهای قبل و بعد از عصبکشی در بارداری را برایتان توضیح میدهیم:
پیش از درمان:
- در صورت داشتن تهوع صبحگاهی، بهتر است زمان مراجعه را به ساعاتی بعد از صبح موکول کنید.
- به پزشک خود اطلاع دهید که باردار هستید تا در انتخاب داروها و بیحسی دقت بیشتری شود.
- از خوردن وعدههای سنگین قبل از مراجعه خودداری کنید تا احساس فشار یا ناراحتی نداشته باشید.
پس از درمان:
- تا زمانی که بیحسی از بین نرفته، غذا نخورید تا آسیبی به زبان یا گونه وارد نشود.
- از مصرف خوراکیهای خیلی داغ یا سرد پرهیز کنید.
- در صورت بروز درد خفیف، با مشورت پزشک از مسکنهای مجاز استفاده کنید.
- رعایت بهداشت دهان با مسواک نرم و نخ دندان بسیار اهمیت دارد تا از عفونت جلوگیری شود.
درد دندان عصب کشی شده در بارداری
در این دوران، تغییرات هورمونی میتوانند باعث افزایش حساسیت لثهها و تشدید التهاب اطراف دندان شوند، که گاهی حتی در دندانهای درمانشده نیز احساس درد ایجاد میکند. گاهی هم عفونت خفیف در کانال یا اطراف ریشه باقی میماند و در نتیجه، درد دوباره بروز میکند و ممکن است به ری اندو نیاز داشته باشید. مراجعه به دندانپزشک و بررسی علت با عکسبرداری ایمن مخصوص بارداری میتواند از پیشرفت عفونت جلوگیری کند.
داروهای مجاز و ممنوع بعد از عصب کشی در بارداری
| داروهای مجاز: | داروهای ممنوع: |
|---|---|
| استامینوفن (پاراستامول): ایمنترین مسکن در دوران بارداری است. | ایبوپروفن و آسپیرین: مصرف این داروها مخصوصاً در سهماهه سوم توصیه نمیشود. |
| آموکسیسیلین یا کلیندامایسین: در صورت نیاز به آنتیبیوتیک، معمولاً این داروها تجویز میشوند. | تتراسایکلین: میتواند باعث تغییر رنگ دندانهای جنین و اختلال در رشد استخوانی میشود. |
هر دارویی باید صرفاً با تجویز پزشک مصرف شود، حتی اگر قبلاً بدون نسخه از داروخانه تهیه میکردید.
جمعبندی و توصیه نهایی دندانپزشک
در دوران بارداری، حفظ سلامت دهان و دندان اهمیت زیادی دارد و در صورت نیاز به عصبکشی، مادران نباید نگران باشند؛ زیرا این درمان در صورت رعایت نکات ایمنی و استفاده از داروهای مجاز برای مادر و جنین قابل انجام است. دندانپزشک با بررسی وضعیت بارداری و استفاده از ابزار و بیحسی مناسب، میتواند درد و عفونت دندان را بدون خطر درمان کند. در واقع، انجام عصبکشی در زمان مناسب، از گسترش عفونت و آسیب به سلامت عمومی مادر جلوگیری میکند و به داشتن یک بارداری آرامتر کمک میکند.
